|
Tot voor kort werd de strijd tegen wateroverlast nog gevoerd vanuit de
overweging dat zo weinig mogelijk land mocht overstromen. Daarom werden er hoge
dijken gebouwd, liefst zo dicht mogelijk bij de rivier. Vlaanderen en Nederland
waren op dat vlak een toonbeeld voor alle waterrijke landen. Vandaag streeft men naar een aanpak met de natuur in plaats van
tegen de natuur.
Verontrustende fenomenen wijzen erop dat Vlaanderen in de toekomst steeds
vaker zal moeten afrekenen met wateroverlast. Het aantal geconcentreerde
regenbuien neemt gestaag toe en ook het verschil tussen eb en vloed wordt
alsmaar groter. Sommige onderzoekers voorspellen zelfs dat de zeespiegel binnen
de honderd jaar met 60 centimeter zal stijgen.
Dubbele trendbreuk
Om deze dreigende wateroverlast tegen te gaan, zou men vroeger eenvoudig de
dijken hebben verhoogd. Vandaag is men tot het besef gekomen dat water nooit
beheerst kan worden, maar enkel beheerd. Dit hernieuwde respect voor het water uit
zich op twee vlakken. In de eerste plaats vormt het de basis voor het integraal
waterbeleid dat vandaag aan belang wint. Dit beleid besteedt zorg aan water in
de ruimste zin van het woord. Niet alleen oppervlaktewater, grondwater,
oeverzones, wetlands en van nature overstroombare gebieden krijgen aandacht. Ook
alles wat daarin leeft en beweegt krijgt een plaats. Bovendien zorgt een
integraal waterbeleid ervoor dat alle functies die de mens en de maatschappij
aan water en waterwegen toekent, optimaal worden ingevuld.
Daarnaast uit de accentverschuiving zich in een vernieuwde aanpak van
wateroverlast. Overstromingen worden niet meer te allen prijze bestreden.
Veeleer dan zich te beschermen tegen het water zelf, dekt de mens zich nu in
tegen schade. Het feit dat overstromingen worden gekanaliseerd naar gebieden die
de mens zelf kiest, past in dit kader. Vandaag wil men terug ruimte geven aan de
rivier door in de eerste plaats de natuurlijke overstromingsgebieden in eer te
herstellen. Daarom zullen in het Scheldebekken en in de bekkens van de
zijrivieren meer en meer overstromingsgebieden worden aangelegd.
Rivier krijgt terug ruimte
In het verleden werden woongebieden en industrieterreinen niet altijd even
oordeelkundig ingeplant. Dit heeft ervoor gezorgd dat een groot
aantal natuurlijke overstromingsgebieden
zijn volgebouwd. Daarom moet men op zoek gaan naar nieuwe, kunstmatige
overstromingsgebieden. De wetenschap beschikt op dit ogenblik over voldoende
instrumenten om alle mogelijke scenario’s te voorspellen en om objectief te
berekenen welke gebieden hiervoor in aanmerking komen. Digitale terreinmodellen,
modelleringsstudies en voorspellingsmodellen kunnen op voorhand de schade
berekenen die een overstroming in een bepaald gebied zal aanrichten.
In de toekomst zullen vele honderden hectaren gecontroleerd
overstromingsgebied moeten worden voorzien. In het kader van het geactualiseerde
Sigmaplan loopt momenteel al een studie die de potentiële overstromingsgebieden
detecteert. Hierbij wordt elk gebied getoetst aan een groot aantal criteria.
Sommige gebieden zullen een extra dimensie krijgen doordat er getijdenwerking
zal worden toegelaten.
Deze nieuwe aanpak zal de inwoners van Vlaanderen op een andere en betere
manier beveiligen tegen overstromingen.
|
